<
>

Boomstronk zagen of buckets met kip: wie kroont zich tot Amerikaans landskampioen?

ESPN

Een finale om het landskampioenschap tussen de nummers vier van de competitie. Welkom in de wonderlijke wereld van de Amerikaanse sport. Deze zaterdagavond is Providence Park in Portland, Oregon het amfitheater van de finale om de MLS Play-offs. Portland Timbers probeert de hondstrouwe aanhang de tweede landstitel te schenken, terwijl New York City FC hoopt het eerste zilverwerk aan de nog lege prijzenkast toe te voegen.

Om het verhaal achter Portland Timbers te begrijpen, dient men allereerst te snappen waarom er een maniak met een kettingzaag langs een voetbalveld staat. Verstandig klinkt die traditie namelijk niet. Denk aan de schade die een gemotoriseerde zaag kan toebrengen aan spelers, coaches, scheidsrechters en vrijwel elk attribuut van een voetbalstadion. Misschien was het daarom dat het bestuur van NASL (voorloper Timbers) niet per se stond te springen toen mascotte Jim Serrill in 1978 voorstelde om een kettingzaag mee te nemen naar het stadion om het publiek op te zwepen.

Hoofdsponsor Louisiana-Pacific zag er als houtbedrijf destijds wel de leut wel van in. Niet onbelangrijk: Serrill was een van de beste houthakkers van het bedrijf. Wat iemand een weerzinwekkend houthakker maakt, doet er niet toe. Serrill was het. En zijn idee werkte. Elke keer als de Timbers scoorden, sprong Serill van zijn stronk en ging hij aan de slag om een plaat van 2 inch af te zagen. Toen Serill met pensioen ging, werd Joey Webber zijn opvolger. Zijn eerste woorden bij zijn aanstelling: ‘Dit is toch geweldig. Waar zie je dit nog meer?’ Het antwoord: nergens dus. Voor ieders veiligheid het beste.

Chicken Bucket
New York City FC heeft als in 2013 opgerichte voetbalclub misschien niet de pracht en praal van de Timbers, ook bij New York is er wel degelijk een trend ingezet die Amerika veroverde. De New Yorkse traditie is een combinatie van de mondkost van het minst caloriearme der aarde en de muzikale klanken van twee woorden met eenieder twee lettergrepen. Sinds dauw en dag zijn The Boys in Blue met Orlando City SC verwikkeld in een tweestrijd om wie zich met recht de grondlegger van het muzikale wonderstuk ‘Chick-en Buck-et’ mag noemen.

Waar de waarheid doorgaans in het midden moet liggen – in dit geval ergens in North Carolina – is het de Amerikaanse journalistiek te na om feiten niet dood te checken. In sectie 206 van het Yankee Stadium in The Big Apple was het een groep studenten die het baanbrekende nummer voor het eerst de wereld in bracht. Mysterie ontrafeld: NY City FC heeft dus wel degelijk ook enige vorm van traditie. Genoeg over honken hout en bonken gefrituurde kip, het draait zaterdag maar om een historisch moment. Namelijk of NY City-aanvoerder Sean Johnson of Portland Timbers-kapitein Diego Váleri de MLS Cup omhoog gaat houden.

Broertje van Manchester City
Doelman Johnson is de belichaming van New York. De 32-jarige keeper is recordhouder als het gaat om meest gespeelde wedstrijden voor de club, die in 2015 voor het eerst meedeed aan de MLS. The Pigeons zijn onderdeel van de City Football Group, dat in 2008 een meerderheidsbelang kocht in Manchester City. Mede daardoor kon Angeliño bijvoorbeeld op zijn achttiende zijn debuut maken in het betaald voetbal op Amerikaanse bodem. Maar toch is dat een route die minder vaak bewandeld wordt dan vooraf gedacht. Alleen Shay Facey (oud-Heerenveen) en Yangel Herrera (tegenwoordig Espanyol) volgden de oud-back van NAC Breda en PSV.

En voor een Nederlands linkje met New York FC gaat het ook om een voormalig back van PSV. Chris Gloster maakt deel uit van de selectie van de Noorse coach Ronny Deila. De Amerikaanse back begon vorig seizoen nog in de hoop aanspraak te maken op een uitverkiezing in PSV één, maar belandde na het trainingskamp mee te hebben gedaan op het tweede plan van Roger Schmidt. In de zoektocht naar speelminuten ging de 20-jarige vleugelverdediger terug naar zijn geboorteland. Tot veel speelminuten kwam het nog niet: 66 minuten maakte Gloster verdeeld over vier duels.

Topscorer van de MLS
De verdediger komt op de training met enige regelmaat een spits tegen die nog niet zo heel lang geleden in de belangstelling stond van Feyenoord: Valentín Castellanos. De spits die de Rotterdammers vorig seizoen eigenlijk wilde halen, maar doordat hij te duur was, schakelde de club over naar een andere Argentijn: Lucas Pratto. Voor de club uit Zuid zuur dat het geld voor Castellanos niet beschikbaar was, want een doelpuntenfenomeen is hij wel gebleken dit seizoen. Onder de vleugels van zijn Argentijnse raadgever en voorgever Maxi Moralez gedijt de 23-jarige spits als een T-Rex in een schapenkooi.

Al moet worden gezegd dat Taty voor een roofdier beschikt over een behoorlijke portie aan altruïsme. Getuige de acht assist die hij leverde op zijn teamgenoten dit seizoen. Als kind uit Mendoza – een bekende Argentijnse stad voor bergbeklimmers – voetbalde de beste spits van de MLS tot zijn achttiende nog voor de lokale clubs voordat een Chileense profclub hem eindelijk kennis liet maken met het betaald voetbal. Sindsdien ging het snel. Met Panenka’s, volleys en kopballen verschalkt Castellanos vrijwel elke keeper in Amerika. Een schoolvoorbeeld voor zijn techniek, doelgerichtheid en lef toonde hij in mei tegen Philadelphia Union, toen hij de bal op zijn borst liet stuiteren om de keeper te passeren en in plaats van de bal simpel in een leeg doel te schieten de voorkeur te geven om dat te doen via een Rabona.

Rood in kwartfinale
Dat de Argentijn tegen Philadelphia niet kon spelen in de Eastern Conference-final toont de schaduwzijde van hem aan. Want, Castellanos was geschorst vanwege het feit dat hij in de verlenging zijn tweede gele kaart kreeg. Een tackle, vrij onbesuisd. Als zoiets drie keer gebeurt, is er sprake van een patroon en in het geval van de spits was het alweer gele prent nummer elf van het seizoen. Gelukkig voor New York was het recordaankoop Talles Magno (7,27 miljoen euro van Vasco da Gama) die er na 88 minuten voor kon zorgen dat NY met 1-2 won van een gehavend Philadelphia, waardoor The Boys in Blue het op kunnen nemen tegen Portland Timbers.

Dat de Timbers in de finale van de MLS staan, kan je gerust betitelen als een mirakel. In tegenstelling tot het flitsende New York is de ploeg uit het westen een team dat wint op vechtlust, defensieve arbeid en ook wel een ietsie pietsie geluk. Op basis van verwachte aantal doelpunten zouden de Timbers voorlaatste moeten staan in de Western Conference. De ploeg van Giovanni Savarese eindigde acht plaatsen hoger. Belangrijkste kracht van de ploeg is het hondstrouwe thuispubliek. Van de dertien nederlagen vonden er negen plaats buiten Providence Park.

Nederlandse Mexicaan
Belangrijkste defensieve schakel in het 4-3-3/4-2-3-1-systeem van de Venezolaanse coach is Mexicaans international Josécarlos van Rankin. De verdediger beschikt vanwege wortelen in ons koude kikkerlandje ook over een Nederlands paspoort en bleek als huurling van Chivas een schot in de roos. Geen veldspeler maakte meer minuten dan de rechtsachter die met een voetballende broer, bekende Mexicaanse actrice als zus en een NASCAR-coureur als andere broer gemaakt leek om te schitteren op het grote doek.

Toch duurde het even voordat de verdediger het leren van een andere taal dan Spaans op zich nam. Toen hij bij zijn aanstelling werd gevraagd hoe hij uiteindelijk de Engelse taal machtig was geworden, luidde zijn antwoord: door Peaky Blinders. Een Netflix-serie over een criminele bende uit Birmingham van na de Eerste Wereldoorlog die op maffiose wijze de stad en een gedeelte van Engeland onder controle krijgt. Van Rankin zou een typische Peaky-baret niet weerstaan en zijn uiterlijk hem populair maakt bij de vrouwelijke aanhang van de Timbers, hij lijkt hij wel iets te hebben meegenomen uit de serie: onverstoorbaar en meedogenloos zijn. Het is lastig om de Mexicaan te passeren en de bal komt vervolgens vrijwel altijd bij een andere Timber terecht.

Sterspeler geblesseerd
Voorin komt het gevaar doorgaans van – opnieuw – een Argentijn: Sébastián Blanco. De 33-jarige vedette is de alfa-man van de Timbers. Een kleine, behendige flankspeler. Alleen is er een grote maar. In de kwartfinale van de play-offs verliet de linksbuiten in tranen het veld na bijna een uur spelen. Een scheurtje in de hamstring, zo lijkt het. Sindsdien slaapt Blanco amper. Twee weken lang is hij dag in dag uit in de gym en op het veld om zijn hamstring klaar te krijgen voor de finale. En het lijkt erop, dat het hem is gelukt.

Aanvoerder Váleri is als drievoudig Argentijns international bezig aan – vermoedelijk – zijn laatste wedstrijd als profvoetballer. De middenvelder won de MLS in 2015 met de Timbers, in 2020 de MLS Is Back Cup en werd in 2017 uitgeroepen tot MVP van de competitie. Wat een afscheid zou het voor hem zijn om met de beker in handen het voetbal vaarwel te zeggen.

Thuisvoordeel mogelijk de doorslag
Acht van de tien keer won de thuisspelende ploeg in de finale de MLS Cup en met het publiek van de Timbers, met die van Atlanta en LAFC de meest fanatieke aanhang van Amerika, lijkt de ploeg de favoriet voor de finale. Er wordt – zoals wel vaker in Oregon - regen verwacht en ook daar heeft de Timber Army zijn liedje voor: ‘Let it rain, let it pour, let the Portland Timbers score, la-la-la-la-la’. Er staat wat te wachten dus voor de finale.

De MLS Cup Final tussen Portland Timbers en New York City FC is vanaf 21:00 uur te zien op ESPN 3.