<
>

Jansje lacht, Jansje huilt: het grote verval van FC Twente

Ron Jans Pro Shots

FC Twente is na de winterstop geen schim meer van de frisse ploeg die het voor de winterstop was. Na vijftien wedstrijden stond de ploeg van Ron Jans op een knappe zesde plek met slechts één puntje achter AZ. Vier maanden later zijn de Tukkers afgezakt naar de twaalfde plek en is de achterstand op de Alkmaarders inmiddels 27 (!) punten. Hoe is het mogelijk dat FC Twente zo in elkaar is geklapt?

"Je kunt verliezen, maar je kunt niet verliezen zonder strijd te leveren. We zijn in de tweede helft verschrikkelijk door het ijs gezakt. We gaan ten onder als de Titanic", zei Ron Jans na afloop van de kansloze exercitie tegen Fortuna Sittard afgelopen weekend. De trainer van de Tukkers kon zijn onvrede over de wanprestatie van zijn team maar moeilijk verbloemen. Jans wees de beschuldigende vinger vooral naar zijn ervaren spelers. Het was daarom geen toeval dat hij Queency Menig, Dario Dumic en Luciano Narsingh in de tweede helft tegelijkertijd naar de kant haalde.

Ook volgens oud-speler van FC Twente en ESPN-analist Arnold Bruggink komt het grote verval van FC Twente vooral door de ervaren spelers, of eigenlijk het gebrek daaraan. Door de blessures van Julio Pleguezuelo en Wout Brama is FC Twente veranderd in een stuurloos schip. "Dat zijn jongens die verantwoordelijkheid nemen als het minder gaat. Ze nemen de rest bij de hand. Het middenveld bestaat nu uit Ramiz Zerrouki (22), Jesse Bosch (21) en Godfried Roemeratoe (21). Die kunnen dat nog niet aan, dat is logisch op die leeftijd. Maar zo stort wel het elftal in elkaar."

Jans, hij zit zaterdag tegen Heracles voor de 500e keer op de bank in de Eredivisie, kondigde na de wedstrijd tegen Fortuna aan om zaterdag flink de bezem door de selectie te halen. Maar Bruggink denkt niet dat dat veel zal uithalen. "Ze hebben in de winterstop te makkelijk jongens weggedaan. Dat is waarschijnlijk een financiële reden geweest. Spelers als Lazaros Lamprou en Halil Dervisoglu zou je nu heel goed kunnen gebruiken om wat anders te doen. Ze hebben ervoor gekozen om het met eigen jeugd te doen, want dat scheelt geld. Maar je mist breedte in de selectie. Jans zegt dat de bezem erdoor heen gaat, maar dat kan nu bijna niet omdat die spelers er niet zijn."

Groot gemis Cerny
Brama en Pleguezuelo zijn niet de enige spelers die worden gemist. FC Twente heeft het gat dat smaakmaker en revelatie Vaclav Cerny achterliet niet kunnen opvangen. Zijn seizoen kwam ten einde toen hij in januari een zware knieblessure opliep tegen Ajax. Narsingh, die wordt gehuurd van Feyenoord, had de ondankbare taak om Cerny te vervangen. Uiteraard is het verval niet alleen op het conto van Narsingh te schrijven, maar het valt ook niet helemaal los van elkaar te zien.

"Cerny is een creatieve jongen, die altijd de bal wil hebben en zelf mogelijkheden creëert. Cerny had altijd de aandacht van de tegenstander op zich gericht. Daar konden zijn aanvalmaatjes Menig en Danilo van profiteren. Op het moment dat je Narsingh binnenhaalt, weet je wat je krijgt. Het spel wordt er voorspelbaar door. Samen met Menig hebben ze nu jongens op de flanken die het allebei vooral van hun snelheid moeten hebben. Cerny zorgde voor veel meer creativiteit en afwisseling. Daarbij was hij ook heel belangrijk met zijn doelpunten."

Het verschil tussen Cerny en Narsingh is niet alleen terug te zien in hun rendement. Waar Cerny over het algemeen direct op zoek gaat naar het doel, kiest Narsingh eerder voor de voorzet. Het gemiddeld aantal voorzetten van FC Twente is sinds de winterstop mede door de komst van de Feyenoord-huurling gestegen van 7,9 naar 11,3 voorzetten per duel. Maar die nieuwe tactiek levert de Tukkers weinig op. Het laatste doelpunt uit een voorzet dateert van 17 januari, zo blijkt uit cijfers van OPTA.

Danilo mist scherpte
Samen met Cerny was spits Danilo, die na dit seizoen weer bij Ajax hoopt terug te keren, de andere grote blikvanger van de eerste seizoenshelft. Alles wat hij aanraakte veranderde in goud. Dit was een spits die komend seizoen uitstekend bij Ajax zou kunnen meedraaien, zo was de tendens eind vorig jaar.

Maar net zoals FC Twente na de winterstop vergat wat winnen was, vergat Danilo wat het was om de bal in het doel te schieten. Bruggink herkent de situatie van Danilo maar al te goed. Hij heeft in zijn carrière vaak genoeg meegemaakt dat de ballen er van het ene op het andere moment niet meer zo makkelijk ingaan. "Je gaat op zo’n moment gekke dingen doen. Je gaat harder werken en gaat meer doen dan nodig om maar weer aan het scoren te raken. Dat werkt juist averechts. Dat zie ik nu ook bij Danilo gebeuren."

Waar Danilo in zijn eerste veertien duels voor FC Twente goed was voor elf doelpunten, wist hij het net in de laatste zeventien duels slechts vier keer te vinden. Als we verder in zijn cijfers duiken valt op dat zijn schotconversie (percentage doelpunten uit schoten) enorm is gedaald. Maar het is niet alleen de scherpte die Danilo weerhoudt van goals, ook zijn medespelers kunnen hem minder goed vinden. "Danilo is een speler die in stelling moet worden gebracht", zegt Bruggink. "Dat gebeurt te weinig vanaf de flanken en ook niet vanuit het middenveld, want daar zit te weinig creativiteit op dit moment. Hij moet nu zelf zijn kansen gaan creëren en daar heeft hij het moeilijk mee."

Overpresteren versus onderpresteren
Een spits die niet meer scoort, essentiële spelers met zware blessures en een gebrek aan ervaring lijken dus de belangrijkste redenen dat FC Twente zo ver is afgezakt op de ranglijst. Maar zoals Brama eerder al aangaf in een interview heeft FC Twente ook voor de winterstop genoeg slechte wedstrijden gespeeld, maar werden alsnog de punten gepakt. De Tukkers kregen toen meer punten en doelpunten dan verwacht zou mogen worden, terwijl dat in de tweede seizoenshelft juist andersom is.

Volgens Bruggink slaat die constatering de spijker op zijn kop. "FC Twente heeft in het begin van de competitie boven zijn stand geleefd. Door de historie komen er dan ook gelijk hoge verwachtingen bij kijken. Iedereen was het alweer normaal gaan vinden dat FC Twente op die hoge positie moet staan. Terwijl dat gezien vorig seizoen heel bijzonder was. Als je zoveel wedstrijden achter elkaar verliest dan begrijp ik dat je daar teleurgesteld over bent. Maar de plek waar ze nu staan is als je alles bij elkaar optelt realistisch."